بایگانی دسته ی مقالات

اگر به تازگی زایمان کرده‌اید و متوجه افزایش دمای بدن خود پس از زایمان شده‌اید، نگران نباشید. تب بعد از زایمان ممکن است برای هر فردی به‌دلایل مختلفی ایجاد شود. اگر تب شما پس از زایمان خفیف است، جای نگرانی وجود ندارد، در اغلب مواقع چنین تبی خودبه‌خود بهبود پیدا می‌کند.

اما، عکس این موضوع نیز ممکن است وجود داشته باشد، تب می‌تواند نشانه‌ای از عفونت یا عارضه‌ای جدی تر باشد؛ بنابراین، بهتر است به متخصص زنان و زایمان در کرج جهت بررسی بیشتر مراجعه کنید. در این مقاله هر آن چیز که لازم است خانم‌ها در خصوص تب بعد از زایمان بدانند، به‌طور کامل ذکر کرده‌ایم.

علت ایجاد تب بعد از زایمان چیست؟

دلایل اصلی تب پس از زایمان به شرح زیر است:

عفونت پس از سزارین

اگر سزارین را برای زایمان خود انتخاب کرده باشید، احتمال اینکه دچار تب بعد از زایمان شوید، وجود دارد. اگر قسمتی که در سزارین برش داده شده آلوده شود، تب را پس از زایمان خود تجربه خواهید کرد. به همین جهت توصیه می‌شود در خصوص مراقبت‌های پس از زایمان با پزشک خود مشورت داشته باشید. علائمی که ناشی از عفونت در افراد ایجاد می‌شود شامل موارد زیر است:

• قرمزی یا تورم در محل برش زده شده
• خارج شدن چرک یا مایع از محل برش
• خونریزی یا باز شدن قسمت برش خورده شده
• احساس درد شدید در معده
• احساس درد شدید در محل برش
• ادرار کردن دردناک
• خارج شدن ترشحات بد بو از واژن

اندومتریت

منظور از اندومتریت، عفونت در پوشش رحم است. این عفونت شایع می‌تواند منجر به تب بعد از زایمان شود. اگر دچار این عارضه شوید، ممکن است تا ۲ الی ۳ روز پس از زایمان تب داشته باشید. این نوع عفونت به‌دلایلی همچون موارد زیر ایجاد می‌شود:

• برش در محل سزارین
• زایمان طولانی
• اگر نیاز به خارج کردن جفت با دست باشد
• اگر نوزاد هنگام تولد در رحم دفع مدفوع داشته باشد
• استفاده از ابزارهای مخصوص جهت خارج کردن نوزاد
• عفونت واژن
• دیابت در بارداری
• زایمان زودرس

در صورتی که تب به‌دلیل اندومتریت باشد، ممکن است علائم دیگری را نیز داشته باشید که به شرح زیر است:

• لرز
• خونریزی واژینال
• احساس درد در شکم
• خارج شدن ترشحات بد بو از واژن

در صورتی که تکه‌هایی از جفت یا سایر بافت‌های در رحم بماند هم ممکن است منجر به عفونت رحم شود.

ورم در پستان

ماستیت همان ورم پستان است، چه شما شیر بدهید چه ندهید، امکان ایجاد ماستیت در شما وجود خواهد داشت. مجاری شیر، شیر را از غده پستان به نوک سینه منتقل می‌کند.

در صورتی که این مجاری مسدود باشد، شیر در پستان جمع می‌شود و منجر به التهاب خواهد شد. در این مواقع است که پستان مادر متورم می‌شود. علائمی که ناشی از ماستیت یا ورم پستان مشاهده می‌شود به شرح زیر است:

• التهاب و قرمزی
• ایجاد درد و حساسیت
• خستگی
• سردرد
• ایجاد رگه‌های قرمز در پستان
• ایجاد توده‌های دردناک در پستان

علائمی مشابه با آنفولانزا

این نکته را نیز در نظر داشته باشید که ممکن است هنگام تولید شیر تب خفیفی نیز داشته باشید؛ چراکه سینه‌ها هنگام تولید شیر ورم می‌کنند یا ملتهب می‌شوند. تورم و تب ایجاد شده معمولا طی ۲۴ ساعت برطرف می‌شود.

عفونت مجاری ادراری

عفونت ادراری مشکلی شایع و یکی از دلایل مهم ایجاد تب بعد از زایمان است. باکتری‌هایی که روی پوست قرار دارند ممکن است هنگام تولد نوزاد وارد دستگاه ادراری و باعث عفونت ادراری همراه با تب شود. 

همچنین در صورتی که سوند در مثانه برای زایمان قرار داده شود، امکان اینکه در حین و پس از زایمان دچار عفونت شوید، وجود خواهد داشت. اگر به‌دلیل عفونت ادراری دچار تب بعد از زایمان شده باشید، علائم دیگری را شاهد خواهید بود که به شرح زیر است:

• احساس لرز
• درد در پایین کمر
• درد پهلو
• احساس درد هنگام ادرار کردن
• احساس عدم تخلیه مثانه
• نیاز مکرر به ادرار کردن حتی اگر ادراری وجود نداشته باشد.

دلایل دیگر تب بعد از زایمان

بدن شما پس از زایمان در حال بهبودی است. در واقع برش‌های و بخیه‌هایی که چه در زایمان طبیعی و چه در زایمان سزارین انجام شده است، می‌بایست بهبود پیدا کند. برای کسب اطلاعات بیشتر مقاله زایمان طبیعی بهتر است یا سزارین را مطالعه کنید.

در طی بهبودی، بدن ممکن است دچار تورم و التهاب شود که به دنبال آن مادران دچار تب خفیف پس از زایمان می‌شوند. اگر در بدن شما عفونت وجود داشته باشد، ممکن است تب را همراه با علائم دیگر تجربه کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر دچار تب بعد از زایمان شده‌اید، به علائم دیگر خود توجه داشته باشید و به پزشک اطلاع دهید. این علائم به شرح زیر است:

• تب بالاتر از ۳۸ درجه
• درد یا تورم در پا
• احساس درد شدید در معده
• خونریزی واژینال (به حدی که در یک ساعت نیاز به تعویض نوار بهداشتی دارید)
• خونریزی همراه با لخته خون
• خونریزی از قسمتی که برش خورده شده
• چرک در محل برش خورده شده

پزشک متخصص زنان علاوه بر کنترل شرایط مادران و درمان بیماری‌ها، اقدامات زیبایی پس از بارداری را مانند درمان ترک های شکم پس از بارداری را هم انجام می‌دهد.

درمان تب بعد از زایمان

اگر به عفونت ادراری، آندومتریت یا ورم پستان مبتلا هستید، جهت جلوگیری از عارضه‌های آن به درمان و تجویز داروهای پزشک از قبیل مصرف آنتی‌ بیوتیک نیاز خواهید داشت. اگر عفونت ایجاد شده درمان نشود، به سایر قسمت‌های بدن گسترش پیدا می‌کند و منجر به مشکلات مرتبط با سلامتی شما خواهد شد.

در صورتی که تب بعد از زایمان به‌دلیل عفونت‌های جدی‌تر ایجاد شده باشد، ممکن است به درمان‌هایی از قبیل تزریق آنتی‌بیوتیک و بستری شدن در بیمارستان طی مدت کوتاهی نیاز داشته باشید.

امروزه با وجود روشی به نام لاپاراسکوپی، اغلب پزشکان سعی بر آن دارند که برای انجام روند تشخیص بیماری‌هایی که با عکسبرداری‌های مختلف قابل تشخیص نیستند، به جای برش‌های بزرگ و عمل جراحی باز، لاپاراسکوپی را برای بیماران در نظر بگیرند.

در گذشته پزشکان برای انجام جراحی یا برای تشخیص دقیق علت برخی از بیماری‌ها مجبور به انجام برش‌های بزرگ و گاهی عمیق داشتند تا اقدامات لازم را انجام دهند. 

در واقع با استفاده از لاپاراسکوپی می‌توان اندام‌های داخلی شکم و تولید مثل را به‌طور دقیق بررسی کرد. این روش علاوه بر درمان می‌تواند به عنوان روش تشخیص و نمونه‌برداری مورد استفاده قرار گیرد. لاپاراسکوپی به‌طور کلی یک روش ایمن است و حداقل عوارض را برای بیماران در پی دارد.

متخصص زنان در کرج علاوه بر انجام چنین اقدامات تشخیصی و درمانی، اعمال زیبایی از جمله درمان ترک های شکم پس از بارداری، لابیاپلاستی با لیزر، تزریق چربی به واژن و.. را انجام خواهد داد.

منظور از لاپاراسکوپی چیست؟

لاپاراسکوپی بسته به مشکلی که دارید و با اهداف مختلفی انجام می‌شود. گاهی برخی از پزشکان از این روش به عنوان روش تشخیصی استفاده می‌کنند و گاهی برای آنکه عمل جراحی به صورت کم تهاجمی صورت گیرد، این روش درمانی را به جای عمل جراحی باز انجام می‌دهند.

اگر به هدف تشخیص علت بیماری از این روش استفاده کنند، نمونه‌هایی از بافت مورد نظر برای بررسی نمونه به آزمایشگاه فرستاده می‌شود یا تنها با مشاهده اندام داخلی در مانیتور بررسی‌های خود را انجام می‌دهند. لاپاراسکوپ یک لوله نازک است که از طریق برش کوچکی وارد شکم می‌شود.

به‌دلیل وجود دوربینی که همراه لاپاراسکوپ است، پزشک می‌تواند تصاویر داخلی را بر مانیتور کاملا مشاهده کند. در واقع با استفاده از لاپاراسکوپی می‌توان هر یک از قسمت‌های زیر را مورد بررسی قرار داد:

• رحم
• تخمدان
• لوله‌های فالوپ
• کبد
• پانکراس
• کیسه صفرا
• طحال
• معده

گاهی ممکن است با انجام برخی از آزمایش‌ها از قبیل سونوگرافی و اشعه ایکس علت بیماری شما را متوجه نشوند، در این مواقع ممکن است انجام لاپاراسکوپی را به شما توصیه کنند. به طور کلی لاپاراسکوپی به‌دلایلی همچون موارد زیر برای تشخیص علت بیماری انجام می‌گیرد:

• علت ایجاد درد در قسمت‌هایی مانند لگن و شکم
• بررسی توده ایجاد شده
• تایید بیماری آندومتریوز یا بیماری التهابی لگن
• بررسی علت انسداد لوله‌های رحمی یا سایر دلایل ناباروری

در اغلب مواقع پزشک پس از اینکه با استفاده از لاپاراسکوپی بیماری ایجاد شده را تشخیص می‌دهد، بلافاصله درمان را برای بیمار در صورت امکان انجام خواهد داد. در نهایت این روش هم به عنوان روش تشخیصی و هم درمانی به کار برده می‌شود.

نحوه آمادگی بیماران برای انجام لاپاراسکوپی به چه صورت است؟

قبل از اینکه برای انجام این روش تشخیصی یا درمانی اقدام کنید، بهتر است اطلاعات خود را در این زمینه افزایش دهید. نکاتی که باید برای آمادگی خود بدانید شامل موارد زیر است:

• شب قبل از انجام عمل نباید غذا یا نوشیدنی مصرف کنید.
• مدتی قبل از عمل از مصرف سیگار خودداری کنید.
• لاک‌های خود را باید پاک کنید.
• فردی همراه‌تان باشد تا هنگام ترخیص شما را تا منزل همراهی کند.

مصرف برخی از داروها ممکن است در نتیجه روند درمان تاثیر بگذارد، به همین منظور پزشک ممکن است توصیه‌هایی برای شما داشته باشد که این موارد به شرح زیر است:

• داروهای ضد انعقاد خون مانند داروهای رقیق‌کننده خون
• داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی مانند آسپرین یا ایبوپروفن
• مکمل‌های گیاهی
• ویتامین k

چه آزمایشاتی قبل از لاپاراسکوپی برای بیماران انجام می‌گیرد؟

گاهی پزشک لازم می‌داند برای بررسی‌های لازم قبل از عمل، برخی از آزمایشات لازم را انجام دهند که این موارد به شرح زیر است:

• عکسبرداری اشعه ایکس
• گزارش فیلم‌های گرفته شده
• گزارش آزمایشگاه
• نمونه‌های بافتی
• گزارش آسیب شناسی

آزمایشات دیگر:

• سونوگرافی
• توموگرافی رایانه‌ای (CT)
• تصویربرداری (MRI)

نحوه انجام لاپاراسکوپی چگونه است؟

لاپاراسکوپی را در حالی که دراز کشیده‌اید، برای شما انجام می‌دهند. معمولا به بیماران بیهوشی عمومی داده می‌شود تا بیمار متوجه روند انجام لاپاراسکوپی نشود. پس از بیهوشی یک برش کوچک در نزدیک ناف زده می‌شود، سپس ابزار لاپاراسکوپ را از طریق این برش وارد می‌کنند.

شکم بیمار باد می‌شود تا اندام‌های مورد نظر به راحتی قابل مشاهده باشد. لاپاراسکوپ در صورت نیاز، به ابزارهایی دیگر مجهز است تا به طور مثال برای نمونه‌برداری از بافت استفاده شود یا اقدامات درمانی را برای بیماران انجام دهند.

گاهی ممکن است بیمار نیاز به برش کوچکی دیگر، در قسمتی دیگر از شکم داشته باشد تا روند تشخیصی کامل انجام شود. پس از اتمام جراحی به اتاق ریکاوری منتقل می‌شود، پس از آنکه از مطلوب بودن شرایط شما اطمینان حاصل کردند و ذکر توصیه‌های لازم، بیمار را ترخیص می‌کنند.

در اغلب مواقع بیماران حدود 4 ساعت پس از انجام لاپاراسکوپی به خانه باز می‌گردند. به ندرت ممکن است نیاز به بستری شدن در بیمارستان وجود داشته باشد. قاعدتا باید حدود دو تا هشت هفته پس از انجام لاپاراسکوپی برای معاینات بعدی به پزشک معالج خود مراجعه کنید.

تا 24 ساعت پس از انجام این روش جراحی بسته، قادر به فعالیت‌های روزانه خود مانند رانندگی نیستید، به همین جهت پیشنهاد می‌شود طی این مدت از دوست یا خانواده خود بخواهید که همراه شما باشند.

آیا لاپاراسکوپی روشی ایمن است؟

لاپاراسکوپی به عنوان یک روش ایمن شناخته می‌شود و کمتر کسی ممکن است دچار عوارض پس از لاپاراسکوپی شود؛ اما به‌طور کلی در این روش نیز ممکن است همانند سایر روش‌های درمانی تهاجمی دچار عارضه‌هایی شوید که این موارد احتمالی به شرح زیر است:

• آسیب به اندام‌ها و رگ‌های خونی
• خونریزی
• واکنش‌های آلرژیک به بیهوشی
• عفونت
• التهاب دیواره شکم
• ایجاد لخته خون در جریان خون و سپس در پاها، لگن و ریه
• انتقال لخته خون به قلب و مغز و در نهایت ایجاد سکته قلبی یا مغزی

بهبودی پس از انجام لاپاراسکوپی

همانطور که گفتیم، پس از انجام این عمل می‌توانید همان روز به خانه بازگردید. در ادامه روند نقاهت و بهبودی خود در منزل باید به نکاتی توجه داشته باشید که این موارد به شرح زیر است:

• حداقل پس از 24 ساعت نباید فعالیت‌هایی مانند رانندگی را انجام دهید و الکل مصرف کنید.
• پس از جراحی می‌توانید هر زمان که خواستید به حمام بروید.
• صبح روز پس از جراحی بانداژ را بردارید.
• به‌طور کلی سه روز پس از عمل می‌توانید فعالیت‌های روزانه خود را همانند سابق انجام دهید.
• اگر ادرار سبز رنگی را مشاهده کردید، نگران نباشید. ممکن است در طی عمل از رنگ آبی برای بررسی لوله‌های رحمی استفاده کرده باشند.

به‌طور کلی هر نکته مهمی را که می‌بایست انجام دهید متخصص زنان و زایمان در کرج؛ دکتر ملیحه قدس روحانی حتما به شما ذکر خواهد کرد.

فواید انجام لاپاراسکوپی نسبت به عمل جراحی باز

از آنجایی که روش انجام لاپاراسکوپی نسبت به سایر راهکار‌های قدیمی فواید زیادی دارد، در اغلب مواقع این روش را برای بیماران در نظر می‌گیرند. مزایای آن شامل موارد زیر است:

• ایجاد زخم‌های کوچک‌تر
• نیاز به مدت زمان کوتاه جهت بستری شدن در بیمارستان
• احساس درد کمتر طی نقاهت
• نقاهت کوتاه‌تر
• بازگشت به فعالیت‌های روزانه پس از مدت کوتاه
• ایجاد زخم داخلی کمتر

در روش‌های قدیمی که جراحی به صورت باز انجام می‌گرفت، بیماران در مواقعی حتی به مدت یک هفته در بیمارستان بستری می‌ماندند و بهبودی آنها به مدت ۴ تا ۸ هفته به طول می‌انجامید.

آیا عارضه‌ای پس از لاپاراسکوپی ایجاد می‌شود؟

همانطور که پیش از این برای شما ذکر کردیم، این روش جراحی نسبت به روش قدیمی بسیار بهتر است. با این وجود امکان دارد احساس ناخوشایندی پس از لاپاراسکوپی داشته باشید که این موارد به شرح زیر است:

• پس از جراحی ممکن است شکم تا چند روز متورم باشد. جهت تسکین درد می‌بایست استامینوفن مصرف کنید.
• گاهی تا چند روز برخی از افراد احساس گلو درد دارند.
• برخی پس از جراحی حالت تهوع خفیفی احساس می‌کنند. به همین جهت توصیه می‌شود برای شروع غذا خوردن از غذای سبک مانند سوپ شروع کنید.
• به‌دلیل وجود گاز در شکم ممکن است به مدت ۲۴ تا ۷۲ ساعت احساس درد در گردن، شانه و سینه داشته باشید. برای تسکین درد می‌توانید از پد گرم کننده استفاده کنید یا دوش آب گرم بگیرید.

آیا پس از انجام لاپاراسکوپی خونریزی واژینال وجود دارد؟

اگر پس از لاپاراسکوپی دچار خونریزی واژینال شده‌اید، نگران نباشید. خونریزی واژینال تا یک ماه پس از لاپاراسکوپی کاملا طبیعی است. بسیاری از خانم‌ها به مدت ۴ تا ۶ هفته پس از جراحی، قاعدگی طبیعی را تجربه نمی‌کنند. زمانی که چرخه طبیعی قاعدگی ایجاد شد، ممکن است خونریزی شدیدتر و علائم بیشتری را تجربه کنید.

چه زمانی پس از لاپاراسکوپی می‌توان فعالیت جنسی را تجربه کرد؟

یک هفته پس از جراحی می‌توانید فعالیت‌های جنسی خود را آغاز کنید. با این حال باید حتما با پزشک خود مشورت داشته باشید تا توصیه‌های لازم را بسته به شرایط شما ذکر کند.

مواقعی که باید به پزشک مراجعه کنید

در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر باید فورا به پزشک جهت بررسی و درمان مراجعه کنید:

• حالت تهوع و استفراغ شدید بیش از ۲۴ ساعت
• تب بیش از ۳۸ درجه طی ۲۴ ساعت
• قرمزی، تورم، درد، ترشح و خونریزی در اطراف زخم
• تنگی نفس و ایجاد هرگونه مشکلات تنفسی

یک روز پس از جراحی در صورتی که خونریزی بیش از حد طبیعی داشته باشید به صورتی که خونریزی به قدری شدید و همراه با لخته خون باشد که کمتر از دو ساعت نیاز به تعویض نوار بهداشتی دارید، باید به پزشک مراجعه کنید.

اندومتریوز یک اختلال دردناک در بین خانم‌هاست که بافت درون رحم یا بافت اندومتر در خارج از رحم، در قسمت‌هایی مانند تخمدان، لوله‌های رحم یا بافت لگن رشد می‌کند. به ندرت مشاهده شده است که بافت اندومتر به اندام‌های لگنی گسترش پیدا می‌کند.

از آنجایی که این بیماری می‌تواند مشکلات زیادی را برای خانم‌ها ایجاد کند، در ادامه به‌طور کامل به این موضوع خواهیم پرداخت تا اندومتریوز را با دردهای قاعدگی اشتباه نگیرید.

منظور از اندومتریوز چیست؟

همانطور که گفته شد زمانی که بافت اندومتر در جایی خارج از قسمت داخلی حفره رحم رشد کند، می‌تواند عارضه‌های زیادی را برای خانم‌ها در پی داشته باشد. حال بافتی که خارج از رحم رشد کرده همانند بافت درون رحم عمل می‌کند، به این صورت که با شروع قاعدگی این قسمت ضخیم می‌شود و خونریزی می‌کند. 

در نهایت این بافت جابه‌جا شده و از آنجایی که راهی برای خروج ندارد، به دام می‌افتد. زمانی که اندومتریوز تخمدان‌ها را درگیر کند، ممکن است کیستی به نام اندومتریوم ایجاد شود. این روند می‌تواند بافت‌های اطراف را تحریک کند و در نهایت باعث ایجاد بافت اسکار و چسبندگی شود.

نوارهای غیر طبیعی از بافت فیبری می‌تواند باعث چسبندگی بافت‌ها و اندام‌های لگنی به یکدیگر شود. این بیماری می‌تواند باعث درد شود که در برخی درد شدید در طی قاعدگی وجود دارد. همچنین اندومتریوز مشکلاتی مرتبط با باروری ایجاد می‌کند که خوشبختانه درمان‌های موثری در رابطه با درمان این بیماری وجود دارد.

اندومتریوز چه علائمی دارد؟

علامت اصلی این بیماری درد گنی است، که اغلب در طی قاعدگی ایجاد می‌شود. با این وجود که اغلب افراد در طی این دوره احساس گرفتگی دارند؛ اما افراد مبتلا درد بیش از حد طبیعی را تجربه می‌کنند. همچنین ممکن است درد با گذشت زمان شدیدتر نیز شود. علائم و نشانه‌های رایج دیگر به شرح زیر است:

قاعدگی‌های دردناک (دیسمنوره)؛

درد و گرفتگی ممکن است از قبل شروع شود و تا چندین روز طی دوره قاعدگی ادامه داشته باشد. علاوه بر این احتمال ایجاد درد کمر و شکم نیز وجود دارد.

درد حین رابطه جنسی؛

احساس درد در طی قاعدگی یا پس از دوره قاعدگی یکی از علائم رایج مرتبط با اندومتریوز است.

درد همراه با دفع مدفوع و ادرار کردن؛

به احتمال زیاد این علائم را در طی دوره قاعدگی تجربه می‌کنید.

خونریزی بیش از حد؛

گاهی ممکن است قاعدگی‌های شدید و خونریزی بین دوره‌های قاعدگی را تجربه کنید.

ناباروری؛

معمولا افرادی که برای درمان ناباروری خود اقدام می‌کنند، بیماری آندومتریوز در آنها تشخیص داده می‌شود.

سایر علائم و نشانه‌های دیگر ناشی از آندومتریوز.

اگر طی دوره قاعدگی دچار خستگی، اسهال، یبوست، نفخ و حالت تهوع شده‌اید، ممکن است از دیگر علائم آندومتریوز باشد. نکته دیگری که باید در این باره باید بدانید، این است که شدت علائم، نشانه شدت بیماری نیست. 

در واقع ممکن است به‌صورت خفیف این بیماری را داشته باشید؛ اما درد شدیدی را تجربه کنید. همچنین امکان دارد اندومتریوز پیشرفته داشته باشید؛ اما درد کم باشد یا حتی هیچ دردی نداشته باشید.

اندومتریوز گاهی ممکن است با شرایطی که منجر به درد لگن می‌شود، مانند التهاب لگن (PID) یا کیست تخمدان اشتباه گرفته شود. اگر هر یک از این علائم ذکر شده را دارید، حتما به متخصص زنان و زایمان در کرج مراجعه کنید تا بررسی‌های لازم برای تشخیص این بیماری انجام گیرد.

علت ایجاد بیماری آندومتریوز چیست؟

با این وجود که علت دقیق ایجاد این بیماری مشخص نیست؛ اما، دلایل احتمالی ایجاد این بیماری به شرح زیر است:

عقب افتادن قاعدگی؛

طی قاعدگی رتروگراد خون قاعدگی حاوی سلول‌های اندومتر به جای خارج شدن از بدن از طریق لوله‌های رحمی باز می‌گردد و وارد حفره لگن می‌شود. این سلول‌های اندومتر به دیواره‌های لگن و سطح اندام‌های لگن می‌چسبد و در آنجا رشد می‌کند، در نهایت در طول چرخه قاعدگی ضخیم می‌شوند و خونریزی می‌کنند.

تغییر سلول‌های شکم؛

طبق توضیحاتی که کارشناسان در این باره دارند، می‌گویند که هورمون‌ها یا عوامل مرتبط با ایمنی بدن، سلول‌هایی که در قسمت داخلی شکم قرار دارد را به سلول‌های اندومتر تغییر می‌دهند.

تغییر سلول‌های جنینی؛

طبق این نظریه، هورمون‌هایی مانند استروژن ممکن است به سلول‌های جنینی تغییر کند. سلول‌های جنینی در واقع سلول‌هایی‌اند که در مراحل اولیه رشد هستند و در دوران بلوغ منجر به اندومتریوز می‌شوند.

اسکار ناشی از جراحی؛

پس از عمل جراحی مانند خارج کردن رحم (هیسترکتومی) یا سزارین، سلول‌های اندومتر ممکن است به برش‌های طی جراحی متصل شوند.

انتقال سلول آندومتر؛

عروق خونی یا سیستم لنفاوی ممکن است سلول‌های آندومتر را به سایر قسمت‌های بدن منتقل کند.

اختلال سیستم ایمنی.

گاهی ممکن است سیستم ایمنی بدن قادر به شناسایی بافت شبه آندومتر که خارج از رحم رشد کرده است، نباشد و این بافت را از بین نبرد.

عوامل خطرساز در ایجاد بیماری اندومتریوز چیست؟

عوامل مختلفی می‌تواند شما را در معرض خطر این بیماری قرار دهد که این موارد به شرح زیر است:

• هرگز تجربه زایمان نداشته باشید.
• قاعدگی را از سنین کمتر از حد نرمال تجربه کرده باشید.
• یائسگی را در سنین بسیار بالا تجربه کنید.
• چرخه‌های قاعدگی در هر دوره کمتر از 27 روز باشد.
• قاعدگی‌های شدید که بیش از 7 روز به طول می‌انجامد.
• مقادیر بالای استروژن در بدن شما وجود داشته باشد.
• شاخص توده بدن کمی داشته باشید.
• یکی یا چند از بستگان نزدیک شما مانند مادر، خواهر یا عمه مبتلا به اندومتریوز باشند.
• وجود هر بیماری که از عبور طبیعی جریان خون در بدن جلوگیری کند.
• در دستگاه تولید مثل ناهنجاری وجود داشته باشد.

اندومتریوز معمولا چند سال پس از شروع قاعدگی ایجاد می‌شود. علائم و نشانه‌های ناشی از این بیماری ممکن است با حاملگی به‌طور موقت بهبود پیدا کند یا اینکه با شروع دوران یائسگی این بیماری به‌طور کلی برطرف شود.

اندومتریوز را با دردهای قاعدگی اشتباه نگیرید

اندومتریوز یک اختلال دردناک در بین خانم‌هاست که بافت درون رحم یا بافت اندومتر در خارج از رحم، در قسمت‌هایی مانند تخمدان، لوله‌های رحم یا بافت لگن رشد می‌کند. به ندرت مشاهده شده است که بافت اندومتر به اندام‌های لگنی گسترش پیدا می‌کند.

از آنجایی که این بیماری می‌تواند مشکلات زیادی را برای خانم‌ها ایجاد کند، در ادامه به‌طور کامل به این موضوع خواهیم پرداخت تا اندومتریوز را با دردهای قاعدگی اشتباه نگیرید.

بیماری اندومتریوز چه عوارضی برای بیماران ایجاد می‌کند؟

این بیماری ممکن است مشکلات زیادی را برای افراد ایجاد کند که به شرح زیر است:

ناباروری؛

عارضه اصلی این بیماری اختلال در باروری است. آمارها نشان می‌دهد که یک سوم تا نیمی از افراد مبتلا به اندومتریوز در بارداری خود دچار مشکل می‌شوند. در واقع برای اینکه بارداری صورت گیرد، تخمک باید از تخمدان خارج شود، از طریق لوله رحمی عبور کند و توسط اسپرم بارور شود. در نهایت خود را به دیواره رحم متصل می‌کند تا رشد کند.

اندومتریوز ممکن است منجر به انسداد لوله شود و تخمک و اسپرم با یکدیگر ادغام نشوند. به نظر می‌رسد این شرایط می‌تواند با آسیب رساندن به اسپرم یا تخمک بر باروری تاثیرگذار باشد.

سرطان

احتمال ایجاد سرطان تخمدان در افرادی که دچار اندومتریوز هستند، بیش از سایر افراد است.

اندومتریوز چگونه توسط پزشک تشخیص داده می‌شود؟

هنگامی که به‌دلیل وجود علائم به پزشک مراجعه می‌کنید، پزشک ابتدا از شما می‌خواهد که علائم خود را ذکر کنید، در نهایت برای تشخیص نهایی ممکن است آزمایشات مختلفی را از شما درخواست کند که این موارد به شرح زیر است:

معاینه لگن

در طول این معاینه پزشک به‌صورت دستی لگن را معاینه می‌کند. با این وجود که اندومتریوز با معاینات فیزیکی مشخص نمی‌شود، اما در صورتی که منجر به کیست شده باشد، با معاینات فیزیکی قابل تشخیص خواهد بود.

سونوگرافی

در این آزمایش از امواج صوتی بالا برای ایجاد تصاویری از اندام داخلی استفاده می‌شود. سونوگرافی را از روی شکم یا از درون واژن انجام می‌دهند (سونوگرافی ترانس واژینال).

MRI

MRI نوعی آزمایش است که در آن از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی برای ایجاد تصاویر دقیق از اندام‌ها و بافت‌های درون بدن استفاده می‌کنند.

گاهی اوقات پزشک لازم می‌داند که در برخی از مواقع با استفاده از لاپاراسکوپی قسمت داخلی شکم را مشاهده کند. در حالی که بیمار بیهوش است، برش بسیار کوچکی روی شکم وارد شده و ابزاری به نام لاپاراسکوپ را وارد شکم می‌کنند.

اندومتریوز چگونه درمان می‌شود؟

ابتدا پزشک راهکارهای درمانی ساده و غیر تهاجمی را برای بیماران در نظر می‌گیرند. به‌طور کلی مراحل درمانی که ممکن است برای هر بیماری در نظر گرفته شود به شرح زیر است:

داروهای غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن و ناپروکسن برای بیمار تجویز می‌شود. اگر قصد باردار شدن نداشته باشید، پزشک هورمون درمانی را نیز در نظر خواهد گرفت. داروهای هورمونی ممکن است رشد بافت اندومتر را کُند کرده و از ایجاد بافت آندومتر جدید جلوگیری کند. روش‌های درمانی برای رفع این بیماری به شرح زیر است:

• راهکارهای هورمونی پیشگیری از بارداری مانند قرص یا حلقه‌های واژن
• آگونیست‌ها و آنتاگونیست‌های آزاد کننده هورمون گنادوتروپین
• پروژسترون درمانی
• مهار کننده آروماتاز

عمل جراحی اندومتریوز

در صورتی که خانمی قصد بارداری داشته باشد، پزشک ممکن است عمل جراحی برای او مناسب باشد. در واقع در طی این عمل با وجود اینکه رحم و تخمدان حفظ می‌شود، آندومتریوز را درمان می‌کنند.

پزشکان متخصص زنان معمولا سعی بر آن دارند که عمل جراحی را به روش لاپاراسکوپی انجام دهند. در طی این عمل برش بسیار کوچکی زده می‌شود و به طبع نقاهت پس از عمل نیز کوتاه‌تر خواهد بود.

بند ناف اتصال بین جنین و مادر طی بارداری است. زمانی که بند ناف به دور گردن جنین پیچ می‌خورد یا در بند ناف گره‌ای ایجاد می‌شود، به آن پیچ خوردن یا گره بند ناف گفته می‌شود. این رویداد ممکن است در بارداری برای هر خانمی وجود داشته باشد یا هنگام زایمان کودک قابل مشاهده باشد.

خون، اکسیژن لازم و مواد مغذی از طریق بند ناف از مادر به جنین می‌رسد. هر مشکلی که در بند ناف ایجاد شود، گاهی می‌تواند بسیار نگران‌کننده باشد. پیچ خوردگی یا گره بند ناف مشکل شایعی نیست، از هر 3 نوزاد ممکن است یک نفر با چنین وضعیتی متولد شود.

علت ایجاد گره یا پیچ خوردن بند ناف چیست؟

جنین در رحم مادر همیشه در حال تکان خوردن است، حتی گاهی این حرکات می‌تواند برای مادر بسیار خوشایند و لذت‌بخش باشد؛ اما این حرکات بیش از حد گاهی می‌تواند منجر به گره خوردن بند ناف شود. به‌طور کلی عواملی که می‌تواند در گره خوردن بند ناف موثر باشد به شرح زیر است:

• شما دو قلو یا چند قلو باردار هستید.
• بیش از حد مایع آمنیوتیک دارید.
• بند ناف بلند است.
• ساختار بند ناف بسیار ضعیف است، در واقع ژل وارتونی در بند ناف به اندازه کافی وجود ندارد (ماده ژلاتینی نرم که از بند ناف محافظت می‌کند).

گره خوردن یا پیچ خوردگی بند ناف تنها در برخی از مواقع نادر می‌تواند منجر به مشکلاتی برای جنین شود. نوزادانی بوده‌اند که با پیچ خوردگی بند ناف به دور گردن خود متولد شده و کاملا سالم و بدون مشکل بوده‌اند.

گره خوردن و پیچ خوردگی بند ناف چه علائمی دارد؟

علائم مشخصی ناشی از این بیماری وجود ندارد، در واقع در خانم باردار هیچ علائمی ناشی از گره خوردن یا پیچ خوردگی بند ناف ایجاد نمی‌شود. در نهایت برای مادر کاملا غیر ممکن است که خودش چنین تغییری را تشخیص دهد.

به همین دلیل است که چکاپ و مراجعه منظم به پزشک معالج در طی بارداری بسیار اهمیت دارد؛ چراکه با معایناتی که انجام می‌دهد، متوجه چنین تغییری خواهد شد. پزشک علاوه بر مراقبت‌های طی بارداری، اعمال زیبایی مانند رفع ترک های شکم پس از بارداری را نیز انجام می‌دهد.

نحوه تشخیص گره بند ناف چگونه است؟

گره یا پیچ خوردگی بند ناف تنها با انجام سونوگرافی قابل تشخیص است، حتی در این مواقع تشخیص و مشاهده چنین تغییر امری دشوار خواهد بود. اگر در اوایل بارداری جنین دچار گره یا پیچ خوردگی بند ناف شد، نگران نباشید ممکن است تا قبل از تولد کودکتان، این گره باز شود.

حتی اگر گره یا پیچ خوردگی باز نشود، به این معنی نیست که کودک حتما به مشکل بر می‌خورد، در این باره با پزشک صحبت کنید تا نگرانی‌های بی‌مورد شما برطرف شود.

گره یا پیچ خوردگی بند ناف چه عوارضی دارد؟

عارضه‌های ناشی از گره خوردن بند ناف بسیار نادر است؛ بنابراین، باید استرس خود را کنترل کنید. به‌طور کلی عارضه‌های نادر و احتمالی ناشی از گره یا پیچ خوردگی بند ناف به شرح زیر است:

• میزان خونرسانی به جنین کاهش پیدا می‌کند، در نهایت ضربان قلب او کاهش خواهد یافت.
• در صورتی که در اوایل بارداری چنین مشکلی ایجاد شود، ممکن است در رشد کودک خلل وارد کند.
• در مواقع نادر منجر به کاهش حرکات جنین می‌شود.

آیا راهکاری برای جلوگیری از گره خوردن یا پیچ خوردگی بند ناف وجود دارد؟

راهکار مشخص و تعریف‌شده‌ای برای جلوگیری از آن وجود ندارد؛ اما، به‌طور کلی باید از ابتدای بارداری تحت مراقبت متخصص زنان و زایمان در کرج باشید تا در صورت بروز هرگونه مشکلی تشخیص به موقع صورت گیرد و بتوانند اقدامات فوری را برای مدیریت شرایط انجام دهند.

ویزیت‌های منظم در اواخر بارداری بسیار حائز اهمیت است، گاهی پزشک صلاح می‌داند به‌دلیل شرایط ویژه مادر، زایمان را زودتر از زمان موعد انجام دهد تا از ایجاد هرگونه مشکلات احتمالی و نادر جلوگیری شود.

به‌طور کلی هر زمان که متوجه کاهش تحرک یا بی‌تحرکی فرزند خود شدید، باید فورا با پزشک در میان بگذارید، گاهی لازم می‌داند که سزارین اورژانسی برای شما انجام شود.

کلام آخر

در اغلب مواقع بند ناف به هیچ وجه برای مادر و جنین خطری ایجاد نمی‌کند. تنها در برخی از مواقع نادر ممکن است مشکلاتی ایجاد شود که پزشک برای مدیریت شرایط و جلوگیری از مشکلات خطرناک کاملا آماده است.

نکته‌ای که باید در نظر داشته باشید، این است که از گره بند ناف یا پیچ خوردگی بند ناف دور گردن جنین نمی‌توان جلوگیری کرد. اگر طی بارداری دچار چنین مشکلی شده‌اید، استرس نگیرید. استرس می‌تواند وضعیت شما را بدتر کند. حتما در این مواقع با پزشک خود در ارتباط باشید تا نکات لازم را برای شما جهت کنترل شرایط ذکر کند.